Przekładnie ślimakowe
Przekładnia ślimakowa służy do przenoszenia ruchu obrotowego przy skrzyżowanych wichrowato osiach, podobnie jak walcowa przekładnia śrubowa. Należy przy tym stwierdzić, że na ogół kąt między osiami wynosi 90 stopni. W tym przypadku zęby stykają się nie tylko punktami, lecz na większej powierzchni, wskutek czego zęby zużywają się w znacznie mniejszym stopniu aniżeli zęby w walcowej przekładni śrubowej. Wynika stąd również wniosek, że przekładnię ślimakową można użyć w przypadku przenoszenia znaczniejszych mocy.
Cechą charakterystyczną, przekładni ślimakowej jest jeszcze to, że nadaje sitę do przenoszenia ruchu przy znacznym przełożeniu.
Wadą przekładni ślimakowej, podobnie jak walcowej przekładni śrubowej, jest to, że wykazuje stosunkowo małą sprawność.
Zastosowanie przekładni ślimakowej jest dość powszechne. Stosuje się ją np. w obrabiarkach do napędu stołu frezarki obwiedniowej, do napędu wału rozrządczego automatu, do napędu posuwu wiertarki, jako mechanizmu podziałowego w podzielnicy uniwersalnej, w dłutownicy do kół zębatych M a a g a, w dźwignicach do napędu bębnów linowych, w samochodach do napędu tylnej osi.
Przekładnia ślimakowa składa się ze ślimaka oraz koła ślimakowego zwanego również ślimacznicą. Są to elementy różniące się od siebie kształtami geometrycznymi.
Ślimak jest śrubą modułową jedno- lub wielokrotną (o jednym lub więcej zębach).
Stąd wynika wielkość przełożenia przekładni ślimakowej.
W walcowej przekładni ślimakowej zwoje ślimaka są nacięte na powierzchni walcowej. Zwoje te nacina się na tokarce przy użyciu specjalnych noży lub na frezarce do długich gwintów za pomocą freza trapezowego albo są one wykańczane na szlifierce do gwintów za pomocą tarczy szlifierskiej. Podczas tych operacji narzędzie uzyskuje posuw od śruby pociągowej przesuwającej suport narzędziowy. Ze względu więc na ułatwienie doboru kół zmianowych oraz ograniczenie ich ilości nominalną podziałkę (stanowiącą wielokrotność liczby n) odmierza się wzdłuż osi ślimaka, a nie jak w walcowych kołach o zębach śrubowych prostopadle do linii zęba. Wyjątkowo ślimaki mogą być nacinane obwiedniowo jak walcowe koło zębate o zębach śrubowych i wówczas ślimak jest kilkuzębnym kołem zębatym.